احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
445
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
سائينقلعه و در مرزهاى شرقى در بادقيس و حريرود بهطور خودرو ديده مىشود . طبق نظر جالينوس طبيعت آن سرد و تر و طبق نظر شيخ الرئيس ابو على سينا معتدل است . برگ خطمى اوفىسينال خواص درمانى : 1 - بيست گرم از آن را در يك ليتر آب جوش ده دقيقه دم كنيد بعد آب آن را صاف نموده و با عسل شيرين سازيد و روزى سه فنجان به نوبت بنوشيد . برونشيت را درمان مىكند . 2 - تازهء آن را له كرده و ضماد گذاريد . سوختگىها را التيام مىبخشد ، براى درمان ورمهاى بناگوش مفيد است ، جراحتها را التيام مىدهد ، براى تحليل ورم پستان و ورمهاى مقعد و ساير ورمها مؤثر است ، براى درمان شكستگى اعضا نافع است . 3 - ضماد پختهشدهء آن با روغن براى نرم كردن ورمهاى گرم مفيد است . 4 - با آب جوشاندهء آن شستوشو كنيد موهاى سر را نرم مىكند . 5 - اگر در آب دمكردهء آن بنشينيد براى تحليل ورم مقعد و بسته بودن دهانهء رحم زنان عقيم مفيد است . 6 - ضماد آنكه با پيه مرغابى درست شده باشد براى تسكين درد مفاصل و سياتيك و رعشه مؤثر است . گل خطمى اوفىسينال خواص درمانى : 1 - مقدارى از آن را با چند عدد عناب ريزهريزه شده مخلوط نموده بجوشانيد ، آب صافكردهء آن را بنوشيد . سرفه را تسكين مىدهد . 2 - آب جوشاندهء آن را بنوشيد . نرمكننده و تسكيندهنده است ، عفونتهاى مجارى تنفس وقتى توأم با تورم باشد را درمان مىكند ، وقتى ادرار به سختى خارج مىشود دفع ادرار را آسان مىسازد ، تورم روده را كاهش مىدهد ، اگر هم بخوريد و هم بماليد ، كفگيرك و زردزخم و اگزما را درمان مىكند . 3 - بيست گرم از آن را در يك ليتر آب جوش بريزيد و درب آن را بگذاريد و پس از خنك شدن آب آن را با عسل شيرين سازيد و به مرور بنوشيد . براى درمان برونشيت و نزلههاى برونشيتى مؤثر است . 4 - آن را بجوشانيد بعد مقدارى صمغ عربى را در آب صافكردهء آن حل نموده و با آب لعابدار بدست آمده شقاق دست و پا را روزى چند بار شستوشو دهيد ، بهبود مىيابد .